Het normale gebit van de cavia:
We hebben deze pagina's enkele jaren geleden geschreven en zijn nu bezig ze geheel te herschrijven, in de 1e kwart van 2010 hopen we onze nieuwe kennis over cavia's hier te presenteren.
Als een cavia geboren wordt is zijn volwassen gebit al aanwezig. De cavia kan dan ook gelijk beginnen met eten.
Tanden en kiezen...
Een cavia heeft 4 snijtanden en 16 kiezen welke gedurende het hele leven doorgroeien. Kiezen: er zijn 4 premolaren en 12 molaren, zie röntgenfoto hieronder. P = premolaar en M = molaar. Let ook op dat de wortel van de snijtand heel ver doorloopt in de onderkaak.

In rust staan de tanden op elkaar en de onder snijtanden staan achter de boven snijtanden.De kiezen staan niet recht in de kaak, maar in een s-bocht. De kiezen staan onder een hoek van 30 graden. Elke bovenkaakkies staat op de tegenoverliggende kies van de onderkaak.

Foto's: links foto uit een artikel van Boehmer en Crossley, rechts uit het boek van Vittorio Capello

Knagen...
De cavia knaagt met zijn snijtanden, dit is een vertikale beweging.
De snijtanden groeien wel 6-8 cm per jaar. Het is dus heel belangrijk dat de tanden goed op elkaar afslijten. De cavia knaagt om zijn snijtanden op de juiste lengte, scherp en beitelvormig te houden. De beitelvorm (= chisel shape) ontstaat omdat de voorzijde harde is, door een glazuurlaag, dan de achterzijde van de tand. Als de slijtage afwijkend is dan is er ook een probleem met de kiezen of met het kaakgewricht ....

Evenwicht...
Wanneer groei en slijtage niet in evenwicht zijn kunnen problemen ontstaan. Er kan een brug van kiezen over de tong ontstaan. Ze stoppen dan vaak met eten en kunnen niet goed slikken, waardoor een natte kin ontstaat. Als de snijtanden niet goed op elkaar afslijten blijven deze doorgroeien. Ze kunnen aan de binnenkant tot in het gehemelte doorgroeien.

De juiste stand...
De snijtanden slijten recht op elkaar af. En de tandas van de bovensnijtanden staat loodrecht boven de tandas van de ondersnijtanden. Als de slijtage afwijkend is dan is er ook een probleem met de kiezen of met het kaakgewricht ....

De juiste lengte van de snijtanden...
Het is normaal dat de ondersnijtanden langer zijn dan de bovensnijtanden. Ook moeten de boven snijtanden voor de ondersnijtanden staan. De lengte van de bovensnijtanden is tussen de 0,6 - 0,9 cm en die van de onder snijtanden is tussen de 1 - 1,2 cm.

Kauwen...
De cavia kauwt met de kiezen, de kiezen glijden over elkaar heen en vermalen het eten. Het voer wordt vermalen door de scherpe harde glazuurrichels die boven de zachtere dentine dalen uitsteken.

De onderkaak wordt naar voren en naar achteren bewogen en de uitslag kan wel een centimeter zijn.
Deze beweging is rostrocaudaal d.w.z. voor-achterwaarts. Ook zal de onderkaak een beetje opzij bewegen, links-rechts beweging. Deze gecombineerde beweging wordt propeolineaal genoemd. Propeolineaal = voor/achterwaarts en links/rechts. Vooral de sterke achterwaartse beweging gecombineerd met het aantrekken van de kaakspieren waardoor de onderkaakkiezen tegen de bovenkaakkiezen zal het eten fijnmalen.


Het kaakgewricht...
Het kaakgewricht van een cavia is ene soort glijbaan. De boven en onder kaak wordt doot collageen lamellen bij elkara gehouden.

Bioplek heeft een mooie animatie gemaakt over het gebit van een cavia. Lees verder...
Gebitsproblemen kunnen ontstaan door:
- verkeerde voeding
- te weinig vitamine C
- corpora aliena (stuk hout in de mond)
- trauma / een ongeluk
- door een mondsperder te gebruiken zonder verdoving
In de komende pagina's zullen we dit bespreken ....
Andere oorzaken...
Ook kan een cavia niet of minder eten door andere oorzaken, zoals blaasproblemen, cysteuze ovaria, baarmoederproblemen, diarree, melkkliertumoren. Deze ziektes kunnen aanleiding geven tot gebitsafwijkingen doordat de cavia minder goed gaat eten en daardoor slijten de tanden niet goed.
Op onze andere website kunt u dit nalezen ....
|
|
|